Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục, trong đó làm rõ nội dung, hình thức, biện pháp tổ chức thực hiện và điều kiện bảo đảm tại các cơ sở giáo dục phổ thông.
Ảnh minh họa.
Theo Thông tư, cơ sở giáo dục phổ thông có trách nhiệm chủ trì tổ chức thực hiện công tác hướng nghiệp cho học sinh; đồng thời phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học, doanh nghiệp và các cơ quan, tổ chức liên quan trong quá trình triển khai.
Nội dung hướng nghiệp tập trung vào việc cung cấp thông tin về ngành nghề, yêu cầu năng lực và phẩm chất, điều kiện đào tạo, cơ hội việc làm cũng như xu hướng của thị trường lao động. Cùng với đó, học sinh được hỗ trợ tự nhận thức về năng lực, sở thích, giá trị nghề nghiệp và đặc điểm cá nhân để lựa chọn hướng đi phù hợp.
Thông tư cũng nhấn mạnh việc phát triển các kỹ năng lựa chọn nghề nghiệp cho học sinh như kỹ năng tìm kiếm và xử lý thông tin, kỹ năng ra quyết định, giao tiếp, làm việc nhóm, giải quyết vấn đề, sáng tạo và thích ứng; đồng thời bồi dưỡng tinh thần khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trong môi trường học đường.
Một điểm đáng chú ý là tăng cường các hoạt động trải nghiệm nghề nghiệp, giúp học sinh tiếp cận thực tế môi trường lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và nghiên cứu; qua đó nâng cao hiểu biết về mối liên hệ giữa học tập với nhu cầu của thị trường lao động và điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Bên cạnh đó, Thông tư yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong hoạt động hướng nghiệp, khai thác các nền tảng số, cơ sở dữ liệu nghề nghiệp, công cụ tư vấn trực tuyến và trí tuệ nhân tạo nhằm hỗ trợ học sinh tiếp cận thông tin nhanh chóng, cập nhật xu hướng nghề nghiệp trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
Về hình thức tổ chức, nội dung hướng nghiệp được thực hiện thông qua việc tích hợp, lồng ghép trong các môn học và hoạt động giáo dục của Chương trình giáo dục phổ thông, phù hợp với từng cấp học; đồng thời tổ chức tư vấn trực tiếp và trực tuyến cho học sinh.
Đối với công tác phân luồng, Thông tư quy định các cơ sở giáo dục phổ thông có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, kịp thời thông tin cho học sinh và cha mẹ học sinh về các lựa chọn học tập sau khi hoàn thành chương trình trung học cơ sở, trung học phổ thông và tương đương, bao gồm tiếp tục học lên trình độ cao hơn hoặc tham gia lao động phù hợp với năng lực, sở thích và nhu cầu xã hội.
Việc tư vấn phân luồng được triển khai bằng cả hình thức trực tiếp và trực tuyến, hướng dẫn học sinh tìm hiểu yêu cầu tuyển sinh, thời gian đào tạo, chi phí học tập, cơ hội việc làm và khả năng phát triển nghề nghiệp theo từng lộ trình đào tạo sau phổ thông.
Thông tư cũng yêu cầu tăng cường truyền thông về hướng nghiệp và phân luồng nhằm nâng cao nhận thức, giảm định kiến xã hội đối với giáo dục nghề nghiệp, góp phần giúp học sinh lựa chọn lộ trình học tập, nghề nghiệp phù hợp sau khi tốt nghiệp./.
